O zapobieganiu chorobom należy mówić wtedy, gdy się jest zdrowym i gdy zdrowiu bezpośrednio jeszcze nic nie zagraża. Dlatego też o możliwościach zapobiegania chorobom powinien wiedzieć każdy młody człowiek, niezależnie od tego, w jakim stopniu wiadomości te są mu przydatne obecnie i mogą być przydatne w przyszłości...    
 
| HIV & AIDS | RZEŻĄCZKA | KIŁA | RZĘSISTKOWICA | ŚWIERZB |
| WSZAWICA ŁONOWA | ZAKAŻENIA DROŻDŻAKOWE | INFORMACJE |
| NIERZEŻĄCZKOWE ZAPALENIE CEWKI MOCZOWEJ | POMOC | BSPZ|

 

 

 

 
ŚWIERZB

Świerzb jest choroba wywołaną przez specjalny rodzaj roztoczy - świerzbowiec ludzki. Zakażenie następuje przez bezpośredni kontakt z człowiekiem zakażonym, najłatwiej przez spanie w jednym łóżku z osobą chorą, gdyż pod wpływem rozgrzania ciała w pościeli zapłodnione samice ryją korytarze w naskórku, larwy zaś przedostają się na powierzchnię skóry. Rzadziej zakażenie świerzbem następuje za pośrednictwem przedmiotów takich jak ręcznik. Szczególne niebezpieczeństwo rozszerzenia choroby istnieje w środowiskach zaniedbanych pod względem higienicznym oraz w takich zbiorowiskach, jak internaty, szkoły, hotele.
Zakażenie świerzbowcem przez kontakty płciowe odgrywa bardzo istotną rolę w epidemiologii tej tak obecnie rozpowszechnionej pasożytniczej choroby skóry. W wyniku tego świerzb został zaliczony do grupy chorób przenoszonych droga płciową.
Przenosicielem choroby jest zapłodniona samiczka świerzbowca, której wielkość wynosi około 0,3 mm; samiec jest jeszcze mniejszy, tak więc pasożyty te są bardzo trudno dostrzegalne gołym okiem. Samiczka świerzbowca przedostaje się do warstwy rogowej naskórka i ryje w niej kręte korytarze, tzw. nory świerzbowcowi, świerzbowcowi których składa kilkadziesiąt jajeczek. Z nich w ciągu tygodnia wylęgają się larwy, cały cykl rozwojowy trwa około 6 tygodni.
Okres wylęgania choroby wynosi zazwyczaj od 3 do 6 tygodni, pełny rozwój osiąga schorzenie po 6-8 tygodniach od zakażenia.

Objawy

Pierwszym objawem świerzbu, utrzymującym się w ciągu całego okresu trwania, jest świąd nasilający się wieczorem i w porze nocnej, gdy ciało rozgrzewa się po położeniu do łóżka. Nasilenie świądu bywa czasem tak znaczne, że utrudnia zaśnięcie, nieraz jednak świąd ten jest jedynie nieznaczny.
W przypadkach typowych objawy na skórze przedstawiają obraz linijnych wykwitów odpowiadającym norom, a obok nich widoczne są grudki obrzękowe, pęcherzyki wypełnione treścią surowiczą lub ropną, a także zadrapania. Nieraz dochodzi do znacznego zakażenia tych wykwitów bakteriami ropnymi i wówczas te właśnie zmiany ropne wysuwają się na plan pierwszy.
Wykwity chorobowe w świerzbie umiejscawiają się przede wszystkim w typowych dla tej choroby miejscach, takich jak: boczne powierzchnie palców, okolice nadgarstka, fałdy pachowe, okolice pępka, pasa, pośladków, zaś u kobiet brodawki sutkowe, u mężczyzn natomiast skóra prącia i moszny, u dzieci dłonie i stopy.

Leczenie

Rozpoznanie świerzbu jest w zasadzie łatwe. Może nastręczać jednak trudności u osób, które dbają o higienę osobistą, często się kąpią i zmieniają bieliznę osobistą, wówczas zmiany bywają bardzo nieliczne.
Leczenie jest w zasadzie łatwe, wymagają jedynie staranności ze strony chorego. Co jest jednak ważne? W celu zabezpieczenia przed ponownym zakażeniem konieczne jest jednoczesne leczenie wszystkich osób w otoczeniu chorego, okazujących nawet początkowe objawy świerzbu, a także osób, które narażone były na zakażenie przez bliski kontakt z chorym lub jego pościelą i bielizną, mimo że nie stwierdza się u nich jeszcze objawów. Trzeba bowiem pamiętać, że okres wylęgania świerzbu trwa do 6 tygodni i u osób, które jeszcze nie mają w danej chwili objawów choroby, mogą te objawy wkrótce wystąpić. Najlepiej więc jest leczyć jednocześnie wszystkie osoby pozostające w bliskim kontakcie z chorym.
Leki stosować trzeba ściśle według wskazówek lekarza, przy czym zasadą musi być dokładne smarowanie całej powierzchni skóry, a nie tylko miejsc, w których widoczne SA wykwity chorobowe. Po leczeniu konieczna jest kąpiel oraz zmiana bielizny pościelowej i osobistej, a wreszcie odkażenie używanego ubrania przez prasowanie gorącym żelazkiem. Bieliznę i odzież bawełnianą należy wygotować, zaś rzeczy, których nie można gotować ani prasować na gorąco, nie używać przez kilkanaście dni.
Bezpośrednio po zakończeniu leczenia może się jeszcze utrzymywać przez kilka dni swędzenie skóry, co nie świadczy jednak o niepowodzeniu leczniczym. Nie należy więc wówczas kuracji powtarzać, gdyż można spowodować podrażnienie skóry. O nieskuteczności leczenia można ewentualnie mówić dopiero po kilkunastu dniach.
Wobec powszechnej dostępności pomocy lekarskiej w naszym kraju nie należy w razie podejrzenia świerzbu stosować leczenia na własną rękę. W przypadku bowiem, gdy świąd skóry wywołany jest innymi przyczynami, np. chorobą alergiczną, łatwo doprowadzić można do poważnego stanu zapalnego skóry.